راه زیادی تا پایان سال جاری میلادی و آغاز به کار دبیر کل جدید سازمان ملل متحد باقی ماندهاست، اما فرآیند انتخاب دبیر کل جدید چند ماه است که آغاز شدهاست و نامزدهای این منصب در حال رقابت با یکدیگر هستند.
نخستین نظرسنجی غیررسمی که از اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد انجام شد، نشان داد که ربکا گرینسپن، معاون سابق رئیسجمهور کاستاریکا و دبیر کل فعلی آنکتاد (کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل) در حال حاضر بیشترین شانس را برای رسیدن به این منصب دارد، با این حال رقابت همچنان بین ۶ نامزد از ۷ نامزد این پست بسیار نزدیک است و همگی بین ۶ تا ۹ رای موافق را جلب کردهاند.
بسیاری از تحلیلگران معتقدند که بعد از ۸۰ سال زمان آن رسیدهاست که یک زن به عنوان دبیرکل سازمان ملل متحد برگزیرده شود، با این حال ۳ مرد هم در میان نامزدها حضور دارند که در میان آنها رافائل ماریانو گروسی، مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با قرار گرفتن در رده سوم نظرسنجی غیررسمی از شانس بیشتری نسبت به بقیه برخوردار بود.
انتظار میرود که بر اساس دوره بندی غیررسمی انتخاب دبیر کل، این دوره دبیر کل از منطقه آمریکای مرکزی و لاتین انتخاب شود، هر چند دو نماینده از قاره آفریقا نیز در میان نامزدها حضور دارند.
به نوشته رویترز در این رأیگیری غیرالزامآور و مخفیانه که بین ۱۵ عضو شورای امنیت برگزار شد، دیپلماتها نتایج زیر را برای نامزدهای اصلی گزارش کردهاند:
- ربکا گرینسپان: ۱۰ رأی موافق، ۱ رأی مخالف و ۴ رأی ممتنع.
- کارولین رودریگز-بیرکت: ۹ رأی موافق، ۲ رأی مخالف و ۴ رأی ممتنع.
- رافائل گروسی (مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی از آرژانتین): ۷ رأی موافق، ۲ رأی مخالف و ۶ رأی ممتنع.
در تاریخ ۸۰ ساله سازمان ملل متحد، تاکنون هیچ زنی و همچنین هیچ فردی با تبار یهودی به مقام دبیرکلی این سازمان دست نیافته است. گرینسپان اقتصاددانی است که از والدینی یهودی و نجاتیافته از هولوکاست متولد شده است.
در این رقابت گزینههای دیگری نیز حضور دارند که نتایج آرای آنها به شرح زیر است:
- میچل باچله (رئیسجمهور سابق شیلی): ۶ موافق، ۵ مخالف، ۴ ممتنع
- ماکی سال (رئیسجمهور سابق سنگال): ۶ موافق، ۷ مخالف، ۲ ممتنع
- ماریا فرناندا اسپینوزا (وزیر خارجه سابق اکوادور): ۵ موافق، ۲ مخالف، ۸ ممتنع
- اولارا اوتونو (دیپلمات اوگاندایی): ۲ موافق، ۵ مخالف، ۸ ممتنع
چالشهای دبیرکل بعدی و روند انتخاب
دبیرکل جدید در پایان سال جاری میلادی و پس از پایان دومین دوره پنجساله آنتونیو گوترش، هدایت این سازمان را بر عهده خواهد گرفت. جانشین گوترش با چالش بزرگ احیای سازمان ملل در میان بحرانها، کاهش اعتبار بینالمللی و فشارهای فزاینده برای اصلاح بروکراسی عریض و طویل، پرهزینه و موازیکاریهای آن مواجه است.
مایک والتز، نماینده آمریکا در سازمان ملل، با تأکید بر محرمانه بودن فرآیند رأیگیری گفت: «ما به دبیرکلی نیاز داریم که این نهاد را اصلاح کند، آن را چابکتر و کارآمدتر کرده و اعتبار آن را در عرصه بینالمللی ارتقا دهد.»
مراحل بعدی و احتمال طولانی شدن فرآیند
در مراحل اولیه، همه اعضا برگه رأی یکسانی دارند تا سطح کلی حمایتها مشخص شود. اما در مراحل بعدی، ۵ عضو دائمی شورای امنیت دارای حق وتو (آمریکا، چین، روسیه، فرانسه و بریتانیا) از برگههایی با رنگ متفاوت استفاده خواهند کرد تا مشخص شود آیا رأی مخالف از سوی آنها بوده است یا خیر.
به گفته ریچارد گوان، کارشناس سازمان ملل در گروه بینالمللی بحران، روند انتخاب جانشین گوترش سریع نخواهد بود. طبق روال تاریخی، دورهای متعدد این نظرسنجیها در هفتههای آینده ادامه خواهد داشت و احتمالاً تا اواخر سپتامبر یا اوایل اکتبر به طول میانجامد.
در نهایت، شورای امنیت با صدور قطعنامهای (که نیازمند حداقل ۹ رأی موافق و عدم وتو از سوی اعضای دائمی است) نامزد نهایی را به مجمع عمومی ۱۹۳ عضوی سازمان ملل معرفی میکند.
نظر شما